Bezpieczna flota PZU

Psychologia na warsztatach PZU

Wporównaniu choćby z poprzednią (a ta jest ich kontynuacją), aktualnie trwająca edycja jest zdecydowanie najbardziej zaawansowana, a składa się na nią:

  • w pełni profesjonalna wstępna analiza stanu bezpieczeństwa komunikacyjnego we flotach zgłaszających swój udział,
  • rozszerzone spektrum działań szkoleniowych (np. o warsztaty z psychologami transportu oraz o zajęcia praktyczne realizowane bezpośrednio w ruchu drogowym),
  • tradycyjne i wzbogacone formy szkoleniowe, w tym zajęcia warsztatowe dla fleet managerów,
  • zastosowania nowoczesnych technologii informatycznych i telematycznych wspierających szkolenia w samochodach,
  • dostarczenie firmom po odbytych zajęciach wystandaryzowanego feedbacku, dotyczącego postępów osiąganych przez ich pracowników w trakcie szkoleń z jazdy defensywnej z elementami eko jazdy, oraz doskonalenia techniki jazdy,
  • ogromne zaangażowanie kadry dydaktycznej, organizatorów i sponsora.

Przypatrzmy się zatem, jak wyglądają efekty pracy psychologa.

Warsztat z psychologiem transportu

W warsztatach z psychologiem transportu, przeznaczonych dla osób eksploatujących pojazdy służbowe, dominują tematy, które w ciekawy sposób poszerzają wiedzę uczestników.

Zajęcia warsztatowe rozpoczynają się od omówienia specyfiki ruchu drogowego na polskich drogach. Specyfika ta wyraźnie kontrastuje ze spostrzeżeniami tych uczestników szkolenia, którzy miewają sposobność podróżować poza granicami kraju. Zwłaszcza interesujące są relacje osób odwiedzających samochodem Skandynawię. Pewne typowe i specyficzne dla polskich kierowców zachowania są tam po prostu niespotykane, gdyż w oczywisty sposób zwiększałyby zagrożenie wypadkiem. Chodzi głównie o niedostosowaną prędkość i wykonywanie manewrów niosących ze sobą ryzyko wypadku. Prawie każdy z uczestników deklaruje, że chciałby bardzo, aby poziom bezpieczeństwa na drogach Polski podwyższył się, ale równocześnie na tym etapie szkolenia dominuje przekonanie, że ma to nastąpić przede wszystkim za sprawą innych kierowców (ja jestem bardzo dobrym kierowcą, to inni powodują zagrożenie).

Jednym z zadań uczestników jest zdefiniowanie i pogrupowanie najbardziej niebezpiecznych rodzajów zachowań oraz wskazanie grup kierowców, którzy prezentują je najczęściej. Tu uczestnicy warsztatu przekonują się, że najbardziej obawiają się u innych takich zachowań, jakie często sami prezentują na drogach, zwłaszcza, gdy są już zmęczeni lub się spieszą.

W trakcie wykładów psychologa uczestnicy dowiadują się, jakie konkretne cechy temperamentu lub osobowości mogą wpływać na zachowania za kierownicą i w jaki sposób. Indywidualne różnice charakterologiczne i te występujące w dynamice funkcjonowania poszczególnych osób decydować mogą o wyraźnych skłonnościach do brawury, ryzyka i agresji. Uczestnicy wypełniają także krótki test psychologiczny, który identyfikuje ich własne deficyty w tym zakresie. Jest to bardzo ważny fragment szkolenia, gdyż pozwala im spojrzeć na siebie jako na podmiot mogący aktywnie kształtować własne bezpieczeństwo, i to niezależnie od presji okoliczności zewnętrznych lub impulsów wewnętrznych, jakim podlega każdy człowiek.

Zajęcia warsztatowe

W części drugiej warsztatu, uczestnicy, pracując w małych podgrupach, mają za zadanie - odwołując się do własnej wiedzy - ustalić najczęstsze przyczyny wypadkow drogowych, a następnie klarownie uzasadnić przyjęte stanowisko. Okazuje się, że w porownaniu z danymi obiektywnymi
prawdziwe zagrożenia są przez nich umniejszane bądź wręcz ignorowane. Tymczasem bezpieczeństwo na drodze to sposob myślenia o ryzyku i prawidłowo ukształtowane nawyki. Staje się oczywiste, że każdy uczestnik musi przeprowadzi. swoisty rachunek sumienia i przyznać się przed sobą do popełnianych błędow.

Elementem szkolenia jest także quiz znajomości quiz znajomości przepisów ruchu drogowego. Wyniki bywają zawstydzające, zwłaszcza dla tych kierowców, którzy wcześniej uważali się za wyśmienitych i najsprawniejszych na drodze. Teraz muszą zdać sobie sprawę z własnych braków i z tego, że mogą stanowić bardzo poważne zagrożenie, zwłaszcza dla pozostałych, mniej doświadczonych kierowców. Ten element pozwala także na aktualizację brakującej wiedzy na temat zmian, jakie nastąpiły w przepisach w okresie ostatnich kilku lat.

Ważna jest psychika

Trzecia część szkolenia dotyka problemów funkcjonowania mentalnego i psychofizycznego człowieka w trakcie prowadzenia pojazdu. Uczestnicy dowiadują się, w jaki sposób funkcjonuje psychika kierowcy, jak, informacje płynące z receptorów są integrowane w strukturach i w korze mózgu. Dowiadują się oni jak sterować procesami uwagi, aby unikać skutków znużenia i zmęczenia. Szczególnym zaskoczeniem dla uczestników są informacje o błędach percepcyjnych, zakłócających prawidłową interpretację sytuacji drogowych. Pozostając pod ich wpływem, kierowcy podejmują często decyzje zupełnie nieracjonalne. W jednym z eksperymentów przeprowadzanych w trakcie tego szkolenia uczestnicy przekonują się, że zmęczenie lub procesy motywacyjne potrafią wypaczyć obraz sytuacji drogowej, w jakiej kierowca się znalazł. Uczą się także jak takim błędom przeciwdziałać.

Końcowym elementem szkolenia jest prześledzenie na filmach ostatnich chwil bezpośrednio przed zarejestrowanymi wypadkami drogowymi oraz pogłębiona analiza ich przyczyn. Wspólna refleksja nad tym, czego zabrakło, aby do konkretnego zdarzenia nie doszło, ostatecznie demaskuje zachowania powszechnie uważane za niezagrażające lub pomijalne (np. rozmowa przez telefon komórkowy lub odwrócenie uwagi wzrokowej), a będące częstą przyczyną utraty kontroli nad sytuacją drogową.

Wiele osób uczestniczących w warsztatach psychologicznych twierdzi, że otwierają się przed nimi zupełnie inne perspektywy widzenia tego, co może się wydarzyć na drodze. Omówione procesy psychofizyczne dotyczą wszystkich uczestników ruchu w podobnym stopniu i jeżeli ktoś pragnie uniknąć konsekwencji błędu popełnionego przez innego uczestnika ruchu, sam musi zrezygnować z pewnych ryzykownych zachowań sobie właściwych.